Czas czytania: 3 min.
Jeśli jesteś zdrowy i dobrze się czujesz, możesz zostać krwiodawcą. Twoja krew może uratować życie osobom chorym i ofiarom wypadków.
Krew jest lekiem, którego nie da się wyprodukować. Można ją pozyskać wyłącznie od dawców.
Oddawanie krwi jest bezpieczne
- Pobranie krwi odbywa się zgodnie z rygorystycznymi zasadami bezpieczeństwa.
- Stanowiska do pobierania krwi są regularnie dezynfekowane.
- Stosowany jest wyłącznie sprzęt jednorazowego użytku.
- Oddanie krwi nie stanowi zagrożenia dla zdrowia zakwalifikowanego dawcy.
Co warto wiedzieć o krwi?
Dorosły człowiek ma około 5–6 litrów krwi.
Krew składa się z:
- krwinek czerwonych – transportują tlen
- krwinek białych – chronią przed infekcjami
- płytek krwi – odpowiadają za krzepnięcie
- osocza – transportuje wodę, składniki odżywcze i inne substancje.
Organizm stale odtwarza składniki krwi. Po oddaniu krwi jej ubytek jest szybko uzupełniany.
Co powstaje z oddanej krwi?
Z krwi pełnej przygotowuje się:
- koncentrat krwinek czerwonych
- koncentrat krwinek płytkowych
- osocze.
Grupy krwi w Polsce
- A RhD+ – 32%
- O RhD+ – 31%
- B RhD+ – 15%
- AB RhD+ – 7%
- A RhD– – 6%
- O RhD– – 6%
- B RhD– – 2%
- AB RhD– – 1%
Tylko około 15% Polaków ma grupę krwi RhD–.
Kto może oddać krew?
Osoba, która:
- ma od 18 do 65 lat
- waży co najmniej 50 kg
- jest zdrowa
- w ciągu ostatnich 6 miesięcy nie miała tatuażu, przekłuć ani akupunktury
- w ciągu ostatnich 6 miesięcy nie przeszła zabiegów operacyjnych i wybranych badań diagnostycznych
- w ciągu ostatnich 6 miesięcy nie była leczona krwią lub preparatami krwiopochodnymi.
Ostateczną decyzję podejmuje lekarz kwalifikujący.
Jak przygotować się do oddania krwi?
Przed donacją:
- wypij około 2 litrów płynów
- dobrze się wyśpij
- zjedz lekki posiłek
- unikaj tłustych potraw
- ogranicz palenie papierosów.
Nie oddawaj krwi, jeśli:
- jesteś przeziębiony
- przyjmujesz leki mogące być przeciwwskazaniem
- spożywałeś alkohol.
Jak wygląda oddanie krwi?
- Rejestracja i okazanie dokumentu tożsamości.
- Wypełnienie kwestionariusza.
- Pobranie próbki krwi do badań.
- Badanie i wywiad lekarski.
- Kwalifikacja do oddania krwi.
Próbki są badane m.in. w kierunku:
- HIV
- HBV
- HCV
- kiły.
Co otrzymuje dawca?
Po oddaniu krwi możesz otrzymać:
- legitymację Honorowego Dawcy Krwi
- zaświadczenie usprawiedliwiające nieobecność w pracy, szkole lub na uczelni
- zwrot kosztów dojazdu
- kopię wyników badań.
Jak postępować po oddaniu krwi?
- Uciskaj miejsce wkłucia zgodnie z zaleceniami.
- Pozostań w punkcie pobrań przez co najmniej 30 minut.
- Pij więcej płynów.
- Nie noś ciężarów ręką, z której pobrano krew.
- Unikaj intensywnego wysiłku fizycznego.
- Nie przebywaj długo w gorących i dusznych pomieszczeniach.
Piloci, maszyniści, kierowcy autobusów, operatorzy dźwigów i osoby pracujące na wysokości powinny wrócić do pracy najwcześniej po 12 godzinach od oddania krwi.
Kiedy zgłosić się po pomoc?
Skontaktuj się z lekarzem lub centrum krwiodawstwa, jeśli:
- pojawi się duży krwiak lub silne zasinienie
- w ciągu 48 godzin od oddania krwi wystąpią objawy choroby
- poczujesz się słabo lub źle.
Jeśli wystąpi osłabienie:
- połóż się i unieś nogi
- poinformuj osoby w pobliżu
- w razie potrzeby skontaktuj się z lekarzem.