Kategoria: Układ krążenia
Opublikowano: 28.08.2025

Choroba wieńcowa (inaczej choroba niedokrwienna serca) to zespół objawów wywołanych niedokrwieniem mięśnia sercowego. Stanowi ona jedną z głównych chorób układu krążenia w krajach wysoko rozwiniętych

Choroba niedokrwienna serca dzieli się na:

  • przewlekłą chorobę niedokrwienną serca
  • ostre zespoły wieńcowe, w których skład wchodzą m.in. zawały serca.
Według danych Insitute for Health Metrics and Evaluation w Polsce w 2021 r. na chorobę niedokrwienną serca chorowało 2 mln osób (5,5% populacji).

Jakie są przyczyny choroby wieńcowej?

Główną przyczyną choroby wieńcowej jest proces odkładania się w naczyniach krwionośnych blaszek miażdżycowych. Mogą one powodować zwężenie lub całkowite zablokowanie tętnic, co hamuje przepływ krwi do serca.

Kiedy wzrasta ryzyko zachorowania?

Istnieje wiele czynników zwiększających ryzyko zachorowania na chorobę niedokrwienną serca. Są wśród nich czynniki niemodyfikowalne takie jak:

  • predyspozycje genetyczne lub historia choroby niedokrwiennej serca w rodzinie
  • posiadanie rodzica, który miał zawał serca przed 55-60 rokiem życia
  • wiek
  • płeć męska.

Globalne badanie INTERHEART (Yusuf et al., 2004) wykazało, że za ponad 90% ryzyka związanego z zawałami serca odpowiedzialne jest dziewięć potencjalnie modyfikowalnych czynników środowiskowych, takich jak:

  • nadciśnienie tętnicze
  • zaburzenia lipidowe
  • palenie tytoniu
  • nadwaga i otyłość
  • niewłaściwa dieta
  • cukrzyca
  • nadużywanie alkoholu
  • niska aktywność fizyczna
  • stres.

Dotyczy to zarówno w przypadku kobiet, jak i mężczyzn i jest szczególnie widoczne u osób młodych. Dlatego najlepszym sposobem zapobiegania chorobie wieńcowej jest eliminowanie czynników ryzyka i farmakologiczne leczenie chorób współistniejących.

Objawy, na które należy zwrócić uwagę

Objawy choroby niedokrwiennej serca różnią się w zależności od przypadku.

  • Typowym objawem jest ból dławicowy, czyli gniecenie, uczucie ciężaru zlokalizowane za mostkiem. Może promieniować do lewego barku, gardła, szczęki, żuchwy. Zdarza się, że odczuwa się go nietypowo, między łopatkami lub w nadbrzuszu. Jest wywołany wysiłkiem fizycznym i ustępuje w spoczynku.
  • Zawał serca podejrzewa się, gdy ból w klatce piersiowej nie ustępuje w spoczynku i trwa dłużej niż 20 minut. Mogą mu towarzyszyć m.in.: nudności i wymioty, silne zawroty głowy, kołatanie serca, obawa, lęk, strach, osłabienie.

Na czym polega diagnoza choroby niedokrwiennej serca?

Aby postawić diagnozę, lekarz przeprowadza z Tobą dokładny wywiad. W zależności od kontekstu klinicznego i objawów może też Ci zlecić różnego rodzaju badania kardiologiczne:

  • podstawowy elektrokardiogram (EKG)
  • próbę wysiłkową lub test wysiłkowy – EKG wykonywany podczas wysiłku fizycznego pacjenta.
  • USG serca (ECHO)
  • angiografię wieńcową, znaną również jako koronarografia – badanie pozwalające na wizualizację częściowej lub całkowitej niedrożności tętnic wieńcowych
  • rezonans magnetyczny tętnic wieńcowych
  • scyntygrafię wysiłkową polegającą na wstrzykiwaniu produktu izotopowego, który wiąże się konkretnie z mięśniem sercowym.

Regularne badania profilaktyczne

Zdrowie serca wpływa na funkcjonowanie całego organizmu. Regularne badania profilaktyczne pozwalają na wczesne wykrycie potencjalnego zagrożenia, a tym samym uniknięcia poważnych problemów kardiologicznych. Dlatego warto korzystać z programów profilaktycznych, takich jak Program Profilaktyki Chorób Układu Krążenia (CHUK)

Program ChUK jest dla Ciebie, jeśli spełniasz wszystkie te warunki:

  • masz od 35 do 65 lat
  • nie masz cukrzycy, przewlekłej choroby nerek, rodzinnej hipercholesterolemii ani niektórych chorób układu krążenia (jeśli na nie chorujesz, dowiesz się od lekarza, czy możesz wziąć udział w programie)
  • nie korzystałeś/ nie korzystałaś z badań w ramach tego programu w ciągu ostatnich 5 lat.

Do udziału w programie nie potrzebujesz skierowania